
Το Μέτσοβο είναι μια από τις πιο γραφικές και παραδοσιακές πόλεις της Ελλάδας. Είναι χτισμένο αμφιθεατρικά σε υψόμετρο 1.156 μ., σε μια από τις ψηλότερες κορυφές της Πίνδου, στη συμβολή της Ηπείρου, της Θεσσαλίας και της Δυτικής Μακεδονίας. Είναι η πρωτεύουσα της ομώνυμης επαρχίας και έχει πληθυσμό 6.000 κατοίκων.
Η πρώτη αναφορά στο Μέτσοβο γίνεται το 1380 μ.Χ. στο χρονικό των αδελφών Φιλανθρωπηνών Πρόκλου και Κομνηνού.
Αρχικά, το Μέτσοβο ήταν ένας μικρός οικισμός βοσκών. Αργότερα, λόγω της σημαντικής γεωγραφικής του θέσης, το Μέτσοβο απέκτησε μια σειρά από προνόμια που συνέβαλαν στην επιβίωσή του και επιτάχυναν την αναπτυξιακή του πορεία σε δύσκολες εποχές.
Τέτοια προνόμια παραχωρήθηκαν το 1430 μ.Χ. από τον Σουλτάνο Μουράτ Β’ ως ανταμοιβή για την καλή συμπεριφορά των Μετσοβιτών φρουρών του Ζυγού στις οθωμανικές δυνάμεις του Σινάν Πασά, οι οποίες κατευθύνονταν προς τα Ιωάννινα. Ο Σουλτάνος Μεχμέτ Δ΄ ανανέωσε τα προνόμια το 1659.
Με βάση αυτά τα προνόμια, το Μέτσοβο και τα γύρω χωριά Μαλακάσι, Μηλιά, Ανήλιο, Βοτονόσι, Παλιά Κουτσούφλιανη (Πλατανιστός) και Δερβεντίστα (Ανθοχώρι) σχημάτισαν μια ομοσπονδία, ένα αυτόνομο, δημοκρατικό κράτος εντός των ορίων της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας. Τα προνόμια που δόθηκαν στο Μέτσοβο, με εξαίρεση την Πατριαρχική Εξαρχία που διατηρήθηκε μέχρι το 1924, καταργήθηκαν το 1795 από τον Αλή Πασά. Το 1700 μ.Χ., ιδρύθηκε στο Μέτσοβο ένα αυτοεξυπηρετούμενο ελληνικό σχολείο για να γίνει ένα από τα σημαντικότερα εκπαιδευτικά κέντρα, στελεχωμένο με τους επιφανείς δασκάλους της εποχής. Το Μέτσοβο υπέστη σημαντικές καταστροφές στις 27 Μαρτίου 1854 από τα οθωμανικά στρατεύματα του Αμπντί Πασά. Αυτό έγινε γνωστό ως η «καταστροφή του Γρίβα». Μετά την «καταστροφή του Γρίβα», το Μέτσοβο γνώρισε μια μοναδική πρόοδο που αποδόθηκε στον μεγάλο αριθμό ευεργετών, οι οποίοι κατάγονταν από την πόλη και προσέφεραν σημαντικά χρηματικά ποσά για να συμβάλουν στην ανασύστασή της.
Το Μέτσοβο απελευθερώθηκε από τον τουρκικό ζυγό στις 31 Οκτωβρίου 1912 από δυνάμεις του Ελληνικού Στρατού και Κρητικούς και Ηπειρώτες εθελοντές.
Καθοριστικό ρόλο στην οικονομική και πολιτιστική ανάπτυξη του Μετσόβου έπαιξε το Ίδρυμα Βαρώνου Μιχαήλ Τοσίτσα, το οποίο ιδρύθηκε το 1948 από τον ίδιο τον Βαρώνο με πρωτοβουλία και ενθάρρυνση του Ευάγγελου Αβέρωφ Τοσίτσα. Από τους μεγάλους του Μετσόβου συγκαταλέγονται οι: ο Μετσόβιος νεομάρτυρας Νικόλαος (+17 Μαΐου 1617), οι δάσκαλοι του έθνους επί Τουρκοκρατίας Νικόλαος Τζαρτζούλης, Παρθένιος Κατζιούλης, Δημήτριος Βαρδάκας, Τρύφων ο ιερομόναχος, Αδάμ εθνομηγός Αδάμ Βεσσεπέρφακος, Στουρνάρας, Μιχαήλ Τοσίτζα, Τριαντάφυλλος Τσουμάγκας, Κυριάκος Φλόκας, Βαρόνος Μιχαήλ Τόσιτζα, οι αγωνιστές της ελευθερίας Δημήτριος Ίπατρος, Αναστάσιος Μανάκης, Ιωάννης Γαδέλος, Απόστολος Χατζής, Δημήτριος Ζαμάνης και ο πολιτικός και ευεργέτης Ευαγγελιζατζής.
